“VUCA” içinde yaşadığımız ve iş yaptığımız dünyayı tanımlayan bir kısaltmadır. Globalleşmenin, mobilizasyonun ve internetin hızla yayılması ile birlikte günümüz dünyasında çok hızlı değişimler gerçekleşmeye başladı. Bu hızlı değişimlerin sonucu olarak iş dünyası belirsizliklerle dolup taştı ve öngörülü olabilmek giderek zorlaştı. Dünyadaki bu hızlı değişim, belirsizlik, belirsizliğin etkisi ile oluşan karmaşıklık ve ortaya çıkan muallaklık da her geçen gün artmaktadır

Dinamik hareketlerin hayli yoğun olduğu bu koşullardan en az hasarla çıkmak veya bu bilinmezliği avantaja çevirmek için güçlü bir analizin yapılması gerekmektedir. Bizler de oyunlaştırma projesi yaparken sürekli yaşadığımız VUCA durumunu ortadan kaldırmak ve doğru analizleri yapabilmek için lisanslı ürünümüz “oyunlaştırılmış çözüm analiz framework”ü GameStorm’u geliştirdik.

GameStorm ile doğru analizi nasıl yaptığımıza geçmeden önce kısaca VUCA teriminin ne olduğunu anlatmakta fayda var.

VUCA

VUCA kelimesi 2000’lerin başında Amerikan ordusunun Afganistan’daki durumu anlatmak için bulduğu bir kısaltmadır. Artan globalleşme ve piyasaların hızlı dalgalanmaları ile birlikte bu söz iş dünyasında da kullanılmaya başlandı. Redigtion’un CEO’su Robert J. Gardner’in günümüz dünyasını “VUCA” terimi ile tanımlaması, kelimenin kullanımını bir hayli artırdı.

Nedir bu VUCA?

Volatility (Değişkenlik): Volatility büyük hızla değişen ve beklenmedik şekilde etki yaratan durumlardır.

Uncertainty (Belirsizlik): Uncertainty yaşanan belirsizlik karşısında yöneticilerin öngörüde bulunup harekete geçme noktasında yaşadıkları zorluklardır.

Complexity (Karmaşıklık): Complexity yaşanan olayların beklenmedik etkiler yaratarak karmaşıklığı arttırmasını ve bu karmaşıklığın içerisinde neden – sonuç ilişkisinin kurulmasının zorlaşmasıdır.

Ambiguity (Muğlaklık): Ambiguity de aksiyon alınırken yararlanılan verilerin güvenilir ve net olmadığı için verilerin yoruma açık olmasıdır.

Uncertaınty ( Belirsizlik)

Bizler de bir oyunlaştırma tasarımı yapmadan önce çoğu zaman aynı durumla karşı karşıya kalıyoruz. Şirketler veya organizasyonlar bir oyunlaştırma projesi istediğini zaman genellikle istedikleri proje belirsizdir. Oyunlaştırma projesine başladığınız zaman hedefiniz net ve belirgin değilse projeniz büyük ihtimalle başarısızlıkla sonuçlanacaktır.

Bu sebeple belirsizliği ortadan kaldırmak için uyguladığımız GameStorm’da doğru soruları sorarak hedefin net hale gelmesini sağlıyoruz.

Volatılıty (Değişkenlik)

Hedef netleştirildikten sonra bile hala proje için çok fazla değişken vardır. Oyunlaştırma insana temas eden bir yöntem olduğu için gerçekleşen değişken olaylar veya durumlar projenin başarısız olmasına neden olabilir.

Bu yüzden de bir oyunlaştırma projesine başlamadan önce hedefi net şekilde belirledikten sonra önümüzdeki engelleri belirleriz. Engelleri belirledikten sonra engellere karşı yapılması gereken (engeli aşmak için) ve durdurulması gereken (durdurulması ile engelin ortadan kalkmasını sağlayacak) aksiyon/davranışları belirleriz. Bu noktada aksiyon/davranışları doğru şekilde belirlemek hayati önem taşımaktadır. Eğer yanlış aksiyon/davranış üzerine projeyi kurgularsak hedefimize ulaşmamız tehlikeye girer.

Bizler de GameStorm ile engellerin altında yatan en alt davranış/aksiyonları belirleriz ki değişkenlik yüzünden yaşanacak problemleri en aza indirgeyebilelim.

Complexıty (Karmaşıklık)

Şirketler veya organizasyonlar bir proje yaparken insan davranışlarını çok fazla hesaba katmasa da insan faktörü süreç boyunca sonuca en büyük etki eden unsurdur.

İnsanlar karmaşık biyolojik canlılardır. Bu yüzden de hedef kitlenin beklenen davranışı/aksiyonu göstermemesinin alt nedenlerini doğru şekilde belirlemek gerekmektedir.

Bir oyunlaştırma projesinde de aksiyon/davranış konusunda neden – sonuç ilişkisini doğru kuramazsanız yapacağınız projenin başarısız olma ihtimali artacaktır. u sebeple GameStorm’u kullanarak bizim için en önemli olan (en hızlı etki edecek olan veya en çok değer katacak olan) aksiyon/davranışları belirleyerek önceliklendiriyoruz veya potansiyel geri dönüşlerini hesaplıyoruz.

Ambıguıty (Muğlaklık)

Birçok şirkette gerçekleşen projeler, değişimler veya herhangi bir olay genellikle tepeden inme bir emir şeklinde gelir ve herkesin uyması beklenir. Fakat, bu tepeden inen emirler her zaman sorunun çözümü olmayabilir. Sadece yöneticilerden alınan bilgilerle (verilerle) yapılan projeler için net veri sağlamadığını bazı noktaların muğlak kaldığını düşünürüz. Bu yüzden de bir proje yapacağımız zaman aldığımız verilerin güvenilirliğini arttırmak için hedef kitlenin de analiz aşamasında bizlerle olmasını isteriz. Böylelikle hedef kitleden direkt bilgi alarak doğru analizi yapabiliyoruz.

Bizler de bir oyunlaştırma projesi yaparken VUCA’nın bütün unsurlarını aslında birer birer yaşayarak onları GameStorm analizi ile başarılı şekilde aşıyoruz. Ancak GameStorm sadece oyunlaştırma projelerinden önce değil, aynı zamanda şirketler tarafından belirli aralıklarla VUCA dünyasında daha öngörülü olabilmek için de kullanılmaktadır.

GameStorm ile ilgili detaylı bilgiye linkten ulaşabilirsiniz.

Kubilay Kecin

BrandNewGame Turkey, GameTrooper

Gamification Turkey, Volunteer